Domy pomocy społecznej w Polsce. Od działań filantropijnych do instytucjonalnych form wsparcia – proces budowania instytucji | Teresa Zbyrad

poniedziałek, 31 sierpnia 2026

Wyrażam wielkie uznanie dla Autorki za Jej wielki trud napisania obszernej i bardzo potrzebnej monografii obrazującej rozwój instytucjonalnych form opieki, za wnikliwą analizę uwarunkowań społecznych, politycznych i gospodarczych, które mocno limitowały zakres i formy dostępnej opieki dla kategorii społecznych nie w pełni samodzielnych w codziennej egzystencji. Autorka pracy jest znaną w środowisku socjologów i polityków społecznych badaczką instytucjonalnych form opieki, a problematyką domów społecznych zajmuje się od 20 lat, zatem książka jest podsumowaniem Jej wieloletnich poszukiwań specyficznych form wsparcia oferowanych przez różne w sensie organizacyjnym placówki. Książka jest swoistą wędrówką od najstarszych i najprostszych form opieki do współczesnych, opartych na innych zasadach i innych wartościach. Za najbardziej wartościową kwestię recenzowanej książki uważam chronologiczny przegląd cech organizacji opieki, pomocy i wsparcia, odzwierciedlający troskę o ludzi biednych, chorych i starych.

Z recenzji dr hab. Anny Michalskiej, prof. UAM

Język – dziecięce ekspresje | Edyta Manasterska-Wiącek

piątek, 28 sierpnia 2026

Autorka stworzyła przekrojowe studium językoznawczo-kulturowe poświęcone współczesnej mowie dziecięcej, które wyróżnia się wnikliwością i świeżym spojrzeniem na język najmłodszych. Książka ukazuje niezwykłe bogactwo, pomysłowość i kreatywność dziecięcej wypowiedzi, odsłaniając jej nieoczywiste znaczenia i mechanizmy. To inspirująca i wartościowa publikacja, która nie tylko pogłębia wiedzę o języku dziecka, lecz także pozwala na nowo docenić jego spontaniczność i twórczy potencjał. […] Analiza materiału ma charakter opisowo-interpretacyjny, łączący podejście deskryptywne z oceną i interpretacją zachowań językowych. Badanie ma również charakter naturalistyczny i idiograficzny, ponieważ nie dąży do uogólnień statystycznych, lecz do pogłębionego opisu wybranej grupy.
Książka powstała na bazie autentycznych wypowiedzi dzieci, zebranych i opracowanych przez Autorkę, dzięki czemu zyskuje szczególną wiarygodność i żywość. […] To interesujące opracowanie, które pozwala zajrzeć w sposób myślenia dziecka i lepiej zrozumieć, jak kształtuje się wyrażone w języku jego postrzeganie świata.

Z recenzji dr hab. Joanny Dybiec-Gajer, prof. UKEN

Klasyczność (w) nowoczesności: ciągłość, reinterpretacje, napięcia | red. Teresa Pękala, Roman Kubicki

piątek, 28 sierpnia 2026

Klasyczność (w) nowoczesności: ciągłość, reinterpretacje, napięcia pod redakcją naukową Teresy Pękali i Romana Kubickiego jest kolejną książką serii tematycznej Katedry Estetyki i Filozofii Kultury UMCS poświęconą nowoczesności. Jest rzadkim przypadkiem serii ukazującej się konsekwentnie co roku, ważnej badawczo i dbającej o aspekt estetyczny. Niniejszy tom (tak jak wszystkie wcześniejsze), ze zdjęciami autorskimi profesor Teresy Pękali – redaktorki naukowej serii i pomysłodawczyni konferencji – podkreśla spójność wizualną serii. Od ponad dekady interdyscyplinarne grono badaczy i praktyków spotyka się na zakopiańskich konferencjach estetycznych, gdzie zadaje pytania o różne aspekty współczesnego świata. Efekt tych niezwykle intensywnych spotkań, zderzeń perspektyw po raz kolejny trafia do rąk czytelników. Część pierwsza Nasz klasyk poświęcona jest wspomnieniu o zmarłym, legendarnym twórcy Sceny Plastycznej KUL, Leszku Mądziku, napisanym z perspektywy praktyka-badacza – to bardzo potrzebny i cenny tekst. W kolejnych częściach padają pytania „po co właściwie odwołujemy się do klasyków”, o „lokalne i globalne rozumienia klasyczności”, mowa jest o tym, „że nowoczesność w gruncie rzeczy jest... klasyczna”, badacze i badaczki przywołują „klasyczne” spojrzenie na płynną nowoczesność Zygmunta Baumana, nawiązując do 100. rocznicy jego urodzin. „Klasycyzm” i „klasyczność” to dwa odrębne terminy jednak widać między nimi zbieżność znaczeń, gdzie klasycyzm staje się projektem życia. Artykuły pokazują klasyczne konotacje teatru […], klasyczność jako post-utopię i nowy typ ludzkiej tożsamości „człowieka ogrodowego”. Oczarowani antykiem poszukują jego wpływu w strategiach sztuki doby nowoczesnej, dowodzą obecności klasycznego piękna w świecie rynków finansowych. Autorzy dokonują rekonfiguracji i diagnozy pojęć „klasyka” i „klasyczność”. Czy ich postulaty są słuszne – czas pokaże. Może za pięćdziesiąt lat ich nazwiska i rozpoznania staną się klasyką.

Z recenzji dr hab. Moniki Błaszczak, UAM w Poznaniu

Identity, Intercultural Sensitivity, and Values Preferred by Students in the Wartime in Ukraine | Marija Chepil, Oresta Karpenko

piątek, 7 sierpnia 2026

Monografia cechuje się wysoką aktualnością, wynikającą z potrzeby porównawczej analizy procesów rozwojowych współczesnej młodzieży ukraińskiej w warunkach wojny, integracji europejskiej oraz globalnych wyzwań. Badanie sposobu rozumienia tożsamości narodowej przez studentów oraz ich gotowości do jej formowania ma kluczowe znaczenie dla przyszłości tego kraju. Uzyskane rezultaty badań mają istotne znaczenie praktyczne dla opracowywania skutecznych strategii edukacji patriotycznej, rozwoju komunikacji międzykulturowej oraz kształtowania przyszłej elity zdolnej do godnego reprezentowania Ukrainy w Europie i świecie oraz współtworzenia jego pomyślnej przyszłości. Publikacja wnosi znaczący wkład w dziedzinę nauk społecznych, a przede wszystkim pedagogiki społecznej i międzykulturowej. Wysoko oceniam ogólną wiedzę teoretyczną Autorek z zakresu pedagogiki i nauk pokrewnych oraz Ich osobiste zaangażowanie i podjęty trud badawczy, jak również znajomość i odwołania do aktualnego stanu badań w zakresie podjętej problematyki. Ponadto lektura pracy pozwala na poznanie wprawdzie z konieczności cząstkowego, ale wielostronnego oglądu złożonych zagadnień tej problematyki. Zebrane informacje skłaniają do refleksji i mogą być inspiracją do szerszych i bardziej pogłębionych studiów komparatystycznych i badań...

Z recenzji prof. dr hab. Ewy Ogrodzkiej-Mazur

The monograph is characterized by high relevance, resulting from the need for a comparative analysis of the developmental processes of contemporary Ukrainian youth in the conditions of war, European integration, and global challenges. The study of how students understand national identity and their readiness for its formation is of crucial importance for the future of this country. The obtained research results have significant practical value for developing effective strategies for patriotic education, the development of intercultural communication, and the shaping of a future elite capable of worthily representing Ukraine in Europe and the world, as well as co-creating its prosperous future. The publication makes a significant contribution to the field of social sciences, and above all, social and intercultural pedagogy. I highly appreciate the Authors' general theoretical knowledge in the field of pedagogy and related sciences, their personal commitment and undertaken research effort, as well as their knowledge of and references to the current state of research within the scope of the addressed issues. Furthermore, reading the work allows for a multifaceted, albeit necessarily partial, insight into the complex issues of this subject matter. The gathered information invites reflection and can serve as an inspiration for broader and more in-depth comparative studies and research...

From the review by Prof. Dr. Hab. Ewa Ogrodzka-Mazur